Door: Barbara Kreijtz

Barbara is mountainbikegids en werkt daarnaast bij het Amerikaanse wieler- en mountainbikemerk Trek.

Binnen de mountainbikesport zijn er eigenlijk maar twee grote aanbieders van ‘groepen’. Shimano is van oudsher de grootste en heeft lange tijd een monopoliepositie gehad. SRAM is een goede tweede die sinds een goeie tien jaar met mooie en vooral innovatieve producten komt. Campagnola maakt geen onderdelen voor de mountainbike.

Fietsonderdelen

Als we over een ‘groep’ spreken dan hebben we het over de verzameling van onderdelen die voor de voortstuwing zorgen en de remmen. Het bestaat dan ook uit de crank of crankset (verbindingsstuk tussen de trapas van de fiets en het pedaal. red.), remgrepen, klauwen en discs, wielas, de ketting, voor -en achterderailleur en je pion, oftewel kransjes (achterbladen die de vorm hebben van kransjes, red.).

Mix van onderdelen

Bij de mountainbikes in de winkel, zowel het midden als hogere segment, zie je praktisch nooit dat een bike is uitgerust met alle onderdelen van één groep. Dit zou wel heel mooi zijn, omdat het zo bedacht is dat alle onderdelen samen zorgen voor een perfecte balans in het remmen, schakelen en trappen.

Uit kostenbesparing en concurrentieoogpunt wordt er vaak een mix van groepen en zelfs een mix van Shimano en SRAM gebruikt.

Waar op letten bij aanschaf onderdelen

Als je naar een mooie bike kijkt in de winkel en er zit een XTR derailleur op dan zullen de verkopers dat zeker benadrukken. Dat is dan ook de beste derailleur die Shimano heeft. De voorderailleur is dan mogelijk van een andere Shimano groep, zoals de Deore XT, of Deore, net als de ketting. De kwaliteit van je bike is hierdoor niet minder; het kan alleen beter.

SRAM groepen

Bij SRAM zie je hetzelfde principe. SRAM heeft de zogenaamde X – groepen, waarbij XX de laatste ontwikkeling is (2x10) en daaronder zie je X0, X9, X7 en X5. Ook Truvativ is een onderdeel van SRAM. Wat je dan ziet is bijvoorbeeld een X9 achterderailleur, met een Truvativ crankset en bijvoorbeeld X5 remmen. Ook dit is een kostenbesparing. Wel wordt er natuurlijk op gelet bij beide merken dat alles soepeltjes op elkaar aansluit en dat je zonder verspringende ketting of doorschietende rem, veilig en met plezier blijft rijden.

In de winkel

Ik wil benadrukken dat je je in de winkel niet blind hoeft uit te gaan wat de verkoper zegt, als hij het heeft over een hele goeie derailleur. Kijk ook kritisch naar de andere onderdelen en stel daar gerust vragen over. Wat is ‘goed’ en waar zitten de verschillen.

De principes van het schakelen zijn relatief simpel. Beide derailleurs (voor en achter) worden door een kabel bediend aan het stuur. Als je met je duim de schakel aanduwt om te schakelen, verandert de spanning van de kabel. Deze verandering van spanning zorgt voor het verspringen van je derailleur en daarmee verplaatst de ketting zich omhoog of omlaag over de kransjes. Het verspringen van je ketting en derailleur hoort snel en soepel te gaan.

Derailleurs en kransjes

Nieuwe materialen hebben een rol gespeeld in de ontwikkelingen. Zo zijn de kransjes van de dure groepen, van een legering gemaakt en zit er een speciale coating op waardoor de ketting er soepel overheen glijdt. Ook de ketting zal dan van hetzelfde materiaal zijn om dit perfect te laten lopen.

Ook hebben de kransjes een bepaalde ‘tekening’. In eerste instantie denk je dat de kransjes zijn versleten, maar het is juist deze ‘tekening’ die er voor zorgt dat de ketting gestuurd wordt naar het kransje er boven of er onder. De minder duurdere en goedkope groepen bestaan uit aluminium en zijn glad, zodat de ketting minder snel gestuurd wordt.

Shadow derailleur van Shimano

Een andere ontwikkeling is de ‘shadow’ derailleur van Shimano. Het scharniermechanisme is zo ontwikkeld dat de derailleur veel dichter bij de kransjes blijft liggen dan de conventionele derailleurs. Hij ligt haast onder de derailleur. Het voordeel: de derailleur steekt veel minder uit en is minder vatbaar voor schokken of botsingen met keien, nauwe gleuven en rotsachtig terrein.

SRAM heeft als eerste het zogenaamde 2x10 principe op de markt gebracht, onder de naam XX. Met tien kransjes achter op de fiets, waarbij het grootste kransje bijna net zo groot is als het kleine tandwiel voor, is het gewicht lager. Het crankstel heeft dan ook maar twee tandbladen, terwijl de standaard nog steeds drie tandbladen is.

Voordeel: de mogelijkheden om in elk terrein toch te kunnen fietsen zijn groter geworden en voor de professionals is het belangrijk de fiets zo licht mogelijk is.

Conclusie

Is het ene merk beter dan het andere? Nee, dat kunnen we niet (meer) zeggen. Als je wat langer fietst en kans hebt om de verschillende merken te proberen, dan zul je op een gegeven moment gaan kiezen. Maar….. het gevoel speelt hier een rol, niet de ratio.

ENJOY THE RIDE

(c) Shesports.nl